Chỉ thị số 20/CT-UBND tăng cường công tác quản lý nhà nước nhằm ổn định tình hình, phòng ngừa, phát hiện, xử lý vi phạm liên quan thị trường vàng, bạc, ngoại tệ trên địa bàn thành phố Hà Nội

CHỈ THỊ

VỀ VIỆC TĂNG CƯỜNG CÔNG TÁC QUẢN LÝ NHÀ NƯỚC NHẰM ỔN ĐỊNH TÌNH HÌNH, PHÒNG NGỪA, PHÁT HIỆN, XỬ LÝ VI PHẠM LIÊN QUAN THỊ TRƯỜNG VÀNG, BẠC, NGOẠI TỆ TRÊN ĐỊA BÀN THÀNH PHỐ HÀ NỘI

Trong thời gian qua, thị trường vàng, bạc, ngoại tệ thế giới và trong nước có nhiều biến động, khó dự báo, chịu tác động mạnh mẽ từ tình hình địa chính trị quốc tế, chính sách tiền tệ của các nền kinh tế lớn và tâm lý thị trường. Trên địa bàn thành phố Hà Nội, hoạt động kinh doanh vàng, bạc, ngoại tệ diễn ra sôi động, tiềm ẩn nhiều nguy cơ, vấn đề phức tạp tác động đến an ninh trật tự, an ninh kinh tế. Đáng chú ý, tình trạng vi phạm pháp luật liên quan thị trường vàng, bạc, ngoại tệ có chiều hướng gia tăng, phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi (như: buôn lậu, thẩm lậu vàng; vận chuyển vàng, ngoại tệ trái phép qua biên giới; trốn thuế; hàng giả, hàng kém chất lượng; bán vàng, bạc kỳ hạn - giống như một hình thức phái sinh; mua bán ngoại tệ trái phép; thuê người có hộ chiếu "đóng vai" là người có nhu cầu đi du lịch nước ngoài hoặc xuất khẩu lao động đến ngân hàng thương mại mua ngoại tệ tiền mặt để bán ra "chợ đen" hưởng chênh lệch tỷ giá, thu lợi bất hợp pháp; hình thành các nhóm lợi ích, thao túng giá vàng, "đầu cơ, găm hàng" đẩy giá tăng cao nhằm trục lợi; nguy cơ hình thành các diễn đàn, hội nhóm trên mạng xã hội tạo "sóng giả", các sàn giao dịch vàng trái phép, mô phỏng đầu tư vàng để thực hiện lừa đảo...), gây khó khăn cho công tác phòng ngừa, đấu tranh, bảo đảm an ninh, trật tự.

Những vấn đề nêu trên không chỉ ảnh hưởng đến hiệu quả điều hành chính sách tiền tệ, tài chính mà còn tiềm ẩn nguy cơ gây mất ổn định an ninh kinh tế, trật tự, an toàn xã hội trên địa bàn Thành phố. Trong khi đó, khuôn khổ pháp lý và cơ chế quản lý đối với lĩnh vực này vẫn còn một số hạn chế, bất cập; công tác quản lý nhà nước chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu thực tiễn; việc phối hợp giữa các cơ quan, đơn vị có lúc, có nơi chưa chặt chẽ; công tác kiểm tra, phát hiện và xử lý vi phạm chưa đáp ứng yêu cầu.

Để khắc phục những hạn chế, bất cập trong công tác quản lý nhà nước đối với thị trường vàng, bạc, ngoại tệ; chủ động phòng ngừa, phát hiện và xử lý các hành vi vi phạm, góp phần ổn định thị trường, bảo đảm an ninh, trật tự trên địa bàn Thành phố trong thời gian tới, Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố yêu cầu các sở, ban, ngành, Ủy ban nhân dân các phường, xã và các đơn vị liên quan tập trung triển khai một số nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm sau:

1. Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực 1

- Chủ trì tham mưu UBND Thành phố trong công tác quản lý nhà nước về hoạt động kinh doanh vàng miếng, ngoại tệ. Theo dõi sát diễn biến thị trường vàng, ngoại tệ trên địa bàn; kịp thời tham mưu UBND Thành phố các giải pháp điều hành phù hợp, góp phần ổn định thị trường.

- Phối hợp Sở Công Thương tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra đối với các doanh nghiệp kinh doanh vàng; phát hiện, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm theo quy định của pháp luật. Trong đó, tập trung rà soát, kiểm tra, giám sát các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh vàng có dấu hiệu vi phạm pháp luật, như: hoạt động mua, bán vàng không đúng quy định; vi phạm quy định về phòng, chống rửa tiền và các quy định pháp luật có liên quan; các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh vàng miếng và các doanh nghiệp được phép nhập khẩu vàng nguyên liệu theo quy định của pháp luật. Kịp thời phát hiện, xử lý hoặc kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xử lý các hành vi vi phạm.

- Phối hợp chặt chẽ với các lực lượng chức năng trong việc kiểm soát hoạt động thu đổi ngoại tệ, không để phát sinh các điểm kinh doanh trái phép. Chỉ đạo các tổ chức tín dụng trên địa bàn nghiêm chỉnh chấp hành các quy định về bán ngoại tệ tiền mặt cho tổ chức, cá nhân và tăng cường các biện pháp nghiệp vụ, đầu tư công nghệ nhằm nâng cao hiệu quả phòng ngừa, quản trị rủi ro, kịp thời phát hiện dấu hiệu gian lận trong hoạt động mua ngoại tệ tiền mặt của tổ chức, cá nhân. Đồng thời, tăng cường công tác kiểm tra, thanh tra định kỳ/đột xuất các tổ chức tín dụng có doanh số bán ngoại tệ tiền mặt tăng đột biến hoặc có phản ánh, nguồn tin về tiêu cực, “bất thường” của các tổ chức tín dụng trong hoạt động bán ngoại tệ tiền mặt; chủ động cung cấp thông tin phục vụ công tác phòng, chống tội phạm liên quan đến lĩnh vực tài chính, tiền tệ.

- Chủ động theo dõi diễn biến thị trường, tổng hợp thông tin về các biểu hiện bất thường có nguy cơ ảnh hưởng đến sự ổn định của thị trường vàng, ngoại tệ để báo cáo, đề xuất giải pháp xử lý phù hợp. Phối hợp với các sở, ban, ngành và các cơ quan liên quan chia sẻ cơ sở dữ liệu, thông tin về hoạt động kinh doanh vàng trên địa bàn theo quy định; phục vụ công tác quản lý nhà nước, thanh tra, kiểm tra, giám sát, kịp thời phát hiện, ngăn ngừa và xử lý các hành vi vi phạm theo thẩm quyền.

2. Sở Công Thương

- Tăng cường công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh vàng (trừ vàng miếng), bạc, đá quý; tham mưu, triển khai các biện pháp góp phần công khai, minh bạch và kiểm soát thị trường. Chủ trì, phối hợp các đơn vị liên quan yêu cầu các doanh nghiệp kinh doanh vàng thực hiện nghiêm quy định về niêm yết giá, công khai minh bạch thông tin, nguồn gốc hàng hóa; rà soát xác minh các cơ sở kinh doanh có dấu hiệu vi phạm trong hoạt động kinh doanh vàng (trừ vàng miếng), bạc, đá quý.

- Chủ trì, phối hợp với Ngân hàng Nhà nước Khu vực 1, Công an Thành phố, Thuế Thành phố và các cơ quan, đơn vị liên quan tăng cường công tác kiểm tra theo chức năng, nhiệm vụ đối với các tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh vàng, bạc, trang sức, mỹ nghệ trên địa bàn; tập trung kiểm tra các cơ sở có dấu hiệu vi phạm pháp luật trong hoạt động kinh doanh, niêm yết giá, nguồn gốc hàng hóa, hóa đơn, chứng từ, thuế, phòng, chống rửa tiền và các quy định khác của pháp luật; kịp thời phát hiện, xử lý hoặc kiến nghị cơ quan có thẩm quyền xử lý các hành vi vi phạm theo quy định. Trong năm 2026, chủ trì hoặc phối hợp tổ chức kiểm tra theo chuyên đề đối với ít nhất 02 doanh nghiệp, cơ sở sản xuất, kinh doanh vàng, bạc; thời hạn hoàn thành trước ngày 15/11/2026.

- Chỉ đạo Chi cục Quản lý thị trường chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan kiểm soát hoạt động lưu thông hàng hóa; thực hiện các biện pháp nghiệp vụ thu thập thông tin, xác minh, giám sát, chú trọng kiểm tra, giám sát thị trường, kịp thời phát hiện các biểu hiện đầu cơ, găm hàng, thao túng giá; xử lý nghiêm các hành vi vi phạm theo quy định của pháp luật. Phối hợp với Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực 1, Công an Thành phố, Thuế, Hải quan xử lý các hành vi buôn lậu, vận chuyển, mua bán trái phép vàng, bạc, ngoại tệ và các hành vi gian lận thương mại khác trong hoạt động kinh doanh vàng, bạc, ngoại tệ trên địa bàn Thành phố.

3. Công an Thành phố

- Chủ trì triển khai các biện pháp nghiệp vụ nắm chắc tình hình; nhận diện, dự báo, phát hiện sớm các nguy cơ, vấn đề phức tạp liên quan thị trường vàng, bạc, ngoại tệ. Tăng cường đấu tranh, xử lý các hành vi vi phạm pháp luật, tập trung vào các hành vi buôn lậu, vận chuyển vàng, ngoại tệ trái phép qua biên giới; rửa tiền thông qua giao dịch vàng, ngoại tệ; kinh doanh, mua bán vàng, ngoại tệ trái phép; gian lận thương mại, trốn thuế; lừa đảo trong hoạt động đầu tư vàng, ngoại tệ...

- Phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng trong công tác kiểm tra, xử lý vi phạm; bảo đảm an ninh, trật tự tại các khu vực kinh doanh vàng, bạc, ngoại tệ trên địa bàn Thành phố, không để xảy ra các hoạt động tập trung đông người phức tạp, gây mất ổn định xã hội.

- Đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ, phân tích dữ liệu trong phát hiện các giao dịch bất thường; tăng cường phối hợp với các cơ quan chức năng trong và ngoài nước để xử lý các vụ việc có yếu tố xuyên biên giới.

4. Thuế Thành phố

- Chủ trì, phối hợp với các cơ quan liên quan tăng cường quản lý thuế đối với hoạt động kinh doanh vàng, bạc, ngoại tệ. Trực tiếp thực hiện và chỉ đạo các đơn vị Thuế cơ sở tăng cường kiểm tra, phát hiện các vi phạm về chế độ kế toán, thuế, lập và sử dụng hóa đơn, chứng từ của các cửa hàng, hộ kinh doanh, doanh nghiệp kinh doanh vàng, bạc trên địa bàn thành phố Hà Nội (Thuế thành phố Hà Nội và các Thuế cơ sở thực hiện kiểm tra đối với ít nhất 01 doanh nghiệp, cửa hàng vàng, bạc thuộc địa bàn phụ trách; thời hạn hoàn thành trước ngày 15/11/2026).

- Tham mưu ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý hoạt động sản xuất, kinh doanh, mua bán vàng, bạc, ngoại tệ; đẩy mạnh triển khai hóa đơn điện tử, kiểm soát chặt chẽ các giao dịch có giá trị lớn, góp phần minh bạch hóa các giao dịch. Nghiên cứu, tham mưu, kiến nghị hoàn thiện cơ chế kiểm soát giao dịch tiền mặt trong lĩnh vực này.

- Phối hợp với các cơ quan chức năng trong việc rà soát, phát hiện, xác minh các giao dịch bất thường, có dấu hiệu vi phạm pháp luật (nhất là các dấu hiệu gian lận thuế, trốn thuế, hợp thức hóa dòng tiền bất hợp pháp...).

5. Sở Văn hóa và Thể thao

- Chỉ đạo, định hướng các cơ quan truyền thông, báo chí đẩy mạnh công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật cho người dân, doanh nghiệp về các quy định pháp luật trong hoạt động sản xuất, kinh doanh, mua bán vàng, bạc, sử dụng, giao dịch ngoại tệ; tuyên truyền, nâng cao nhận thức của người dân về rủi ro trong đầu tư vàng, bạc, ngoại tệ; khuyến khích giao dịch qua các kênh chính thức, hạn chế tham gia thị trường tự do...

- Tăng cường quản lý hoạt động quảng cáo liên quan đến vàng, bạc, ngoại tệ và các sản phẩm tài chính; kịp thời phát hiện, xử lý các nội dung quảng cáo, đưa tin sai sự thật, gây nhiễu loạn, ảnh hưởng đến ổn định thị trường.

6. Sở Khoa học và Công nghệ

Chủ trì hướng dẫn, hỗ trợ các sở, ngành, UBND phường, xã trong việc ứng dụng khoa học công nghệ, chuyển đổi số, kết nối và chia sẻ dữ liệu phục vụ công tác quản lý nhà nước đối với thị trường vàng, bạc, ngoại tệ theo quy định pháp luật. Phối hợp Ngân hàng Nhà nước chi nhánh Khu vực 1 và các đơn vị liên quan nghiên cứu, đề xuất các giải pháp công nghệ phục vụ công tác quản lý, giám sát, phân tích, dự báo tình hình thị trường vàng, bạc, ngoại tệ và phòng ngừa rủi ro. Khuyến khích các doanh nghiệp kinh doanh vàng, bạc ứng dụng công nghệ trong quản lý, truy xuất nguồn gốc, minh bạch hóa giao dịch.

7. UBND phường, xã

- Tăng cường công tác quản lý địa bàn, phối hợp với các sở, ngành có liên quan trong công tác kiểm tra hoạt động của các cửa hàng, hộ kinh doanh, doanh nghiệp kinh doanh vàng, bạc và thu đổi ngoại tệ trên địa bàn nhằm kịp thời phát hiện các sai phạm trong hoạt động kinh doanh vàng, bạc; thu đổi, mua, bán ngoại tệ để chấn chỉnh, xử lý theo quy định.

- Đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành pháp luật cho người dân, doanh nghiệp về các quy định pháp luật trong hoạt động sản xuất, kinh doanh, mua bán vàng, bạc, sử dụng, giao dịch ngoại tệ...

8. Các sở, ban, ngành khác có liên quan

Căn cứ chức năng, nhiệm vụ được giao, chủ động phối hợp triển khai các biện pháp quản lý, kiểm tra, xử lý vi phạm; kịp thời báo cáo đề xuất UBND Thành phố các giải pháp nhằm ổn định thị trường và bảo đảm an ninh trật tự.

Chủ tịch UBND Thành phố yêu cầu Thủ trưởng các sở, ban, ngành, Chủ tịch UBND các phường, xã và Thủ trưởng các cơ quan, đơn vị liên quan căn cứ chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn được giao tổ chức triển khai thực hiện nghiêm túc Chỉ thị này, bảo đảm đồng bộ, hiệu quả và đúng quy định của pháp luật. Chủ động tăng cường phối hợp, trao đổi, chia sẻ thông tin giữa các cơ quan, đơn vị trong công tác quản lý thị trường vàng, bạc, ngoại tệ; định kỳ đánh giá tình hình, kịp thời tham mưu, đề xuất UBND Thành phố các giải pháp quản lý, điều hành phù hợp.

Kết quả thực hiện của các cơ quan, đơn vị gửi về UBND Thành phố (qua Công an Thành phố; địa chỉ: số 87 Trần Hưng Đạo, phường Cửa Nam) trước ngày 25/11/2026 để tổng hợp. Giao Công an Thành phố chủ trì theo dõi, đôn đốc, kiểm tra việc triển khai thực hiện Chỉ thị; tổng hợp kết quả, kịp thời tham mưu UBND Thành phố chỉ đạo giải quyết những khó khăn, vướng mắc phát sinh và báo cáo UBND Thành phố theo quy định./.